feat(seed): örnek bütçeler

Co-Authored-By: Claude Opus 5.5 <noreply@anthropic.com>

CHANGELOG.md

@@ -6,6 +6,20 @@ Biçim [Keep a Changelog](https://keepachangelog.com/tr-TR/1.1.0/) esas alınır
 
 ## [Yayınlanmamış]
 
+### Eklendi — Faz 10a: aylık bütçe
+
+- Bütçe sayfası (`/butce?ay=YYYY-MM`): ay gezintisi, dönem sınırları hane ayarı `budgetMonthStartDay`'e göre (ör. 15'i → 15 Kasım – 14 Aralık).
+- Kategori limitleri (`budgets`): her gider kategorisine limit; üst kategori limiti alt kategorileri kapsar, alt kategori limiti üstün içinde alt sınırdır ve toplam bütçede iki kez sayılmaz. Limitsiz alt kategoriler "Üst kategori limitinde" olarak gösterilir; hiçbir limitin kapsamadığı harcama "Bütçesiz harcama" toplamında.
+- Gerçekleşen / limit / kalan, yüzde çubuğu (ayın geçen kısmı işaretli), %80'de uyarı, %100'de "Limit doldu", aşımda "Limit aşıldı".
+- Ay sonu tahmini: sabit giderler (düzenli işlem, taksit) olduğu gibi + kalan planlı giderler + değişken giderin günlük hızıyla ay sonuna yansıtılması; tahmin limiti aşıyorsa işaret.
+- Bölünmüş işlemler kalem bazında; taksitler hane ayarına göre her biri kendi ayına (varsayılan) veya tamamı alış ayına. Başkasının "yalnızca ben" hesabından giderler hane ayarına göre yalnızca tutar olarak sayılır.
+- "Önceki aydan kopyala" ve "Önceki ayın harcamalarından oluştur" (ana kategori bazında, 100 TL'ye yukarı yuvarlanır); mevcut limitler varsa onay istenir.
+- Limit düzenleyici: tüm etkin gider kategorileri ağaç sırasıyla, anlık toplam bütçe.
+- Dashboard: %80'i geçilen veya aşılan kategori sayısıyla uygulama içi bütçe uyarısı.
+- Seed: Çakır Ailesi'nde önceki ve bu ay için harcamalardan oluşturulmuş bütçeler (bu ay Market limiti düşük, Elektrik alt limiti).
+- `010` migration'ı: `budgets` index'i (hane × ay benzersiz).
+- Testler: dönem sınırları, eşikler, tahmin, üst/alt limit toplama, bütçesiz harcama, sıra (birim); limitler, bölünmüş işlem, planlı, gizli hesap ayarı, taksit modları, başlangıç günü, kopyala/oluştur, yetki (entegrasyon).
+
 ## [0.9.0] - 2026-11-06
 
 Faz 9: birikim ve varlık takibi, fiyat tablosu (elle), kâr/zarar, net varlık (9a ve 9b alt fazları).

scripts/seed/budgets.ts

@@ -0,0 +1,50 @@
+import type { Types } from "mongoose";
+import { budgetFromActuals, saveBudget } from "@/features/budgets/service";
+import { BudgetModel } from "@/models/budget";
+import { CategoryModel } from "@/models/category";
+import { HouseholdModel } from "@/models/household";
+import { periodOfDate, shiftMonth } from "@/shared/budget";
+import { todayIstanbul } from "@/shared/dates";
+import { budgetLimitsSchema } from "@/shared/schemas/budget";
+import { formatMoneyInput } from "@/shared/money";
+
+/**
+ * Örnek bütçeler (Faz 10a): Çakır Ailesi'nde önceki ve bu ay, önceki ayların harcamalarından
+ * oluşturulur. Bu ay "Market" limiti biraz düşürülür ve "Elektrik" alt limiti eklenir; böylece
+ * uyarı ve alt limit örnekleri görünür. İdempotent: bütçesi olan aya dokunulmaz.
+ */
+export async function seedBudgets(
+  householdIds: Map<string, Types.ObjectId>,
+  userIds: Map<string, string>,
+): Promise<number> {
+  const householdId = householdIds.get("Çakır Ailesi")!;
+  const by = userIds.get("ayse")!;
+  const hh = String(householdId);
+  const h = await HouseholdModel.findById(householdId).select({ settings: 1 }).lean();
+  const current = periodOfDate(todayIstanbul(), h?.settings?.budgetMonthStartDay ?? 1);
+  let created = 0;
+  for (const month of [shiftMonth(current, -1), current]) {
+    if (await BudgetModel.exists({ householdId, month })) continue;
+    const r = await budgetFromActuals(by, hh, month);
+    if (!r.ok) continue;
+    created++;
+  }
+  if (created && (await BudgetModel.exists({ householdId, month: current }))) {
+    const doc = (await BudgetModel.findOne({ householdId, month: current }).lean())!;
+    const cats = await CategoryModel.find({
+      householdId,
+      defaultKey: { $in: ["market", "faturalar.elektrik"] },
+    }).lean();
+    const id = (key: string) => String(cats.find((c) => c.defaultKey === key)?._id ?? "");
+    const limits = doc.limits.map((l) => ({
+      categoryId: String(l.categoryId),
+      amount: formatMoneyInput(
+        String(l.categoryId) === id("market") ? Math.round(l.amountMinor * 0.7) : l.amountMinor,
+      ),
+    }));
+    if (id("faturalar.elektrik"))
+      limits.push({ categoryId: id("faturalar.elektrik"), amount: "900" });
+    await saveBudget(by, hh, budgetLimitsSchema.parse({ month: current, limits }));
+  }
+  return created;
+}

scripts/seed/run.int.test.ts

@@ -33,6 +33,7 @@ describe("seed", () => {
     expect(summary.created.accounts).toBe(7);
     expect(summary.created.transactions).toBeGreaterThan(150);
     expect(summary.created.assets).toBe(4);
+    expect(summary.created.budgets).toBe(2);
     expect(await getDb().collection("user").countDocuments()).toBe(SEED_USERS.length + 1);
     expect(await HouseholdMemberModel.countDocuments()).toBe(memberCount);
   });
@@ -51,6 +52,7 @@ describe("seed", () => {
       contacts: 0,
       inKind: 0,
       assets: 0,
+      budgets: 0,
     });
     expect(await getDb().collection("user").countDocuments()).toBe(SEED_USERS.length + 1);
     expect(await HouseholdModel.countDocuments()).toBe(SEED_HOUSEHOLDS.length);

scripts/seed/run.ts

@@ -12,6 +12,7 @@ import { storedEmail } from "@/shared/account-email";
 import { runMigrations } from "../migrations";
 import { seedContacts } from "./contacts";
 import { seedAssets } from "./assets";
+import { seedBudgets } from "./budgets";
 import { seedInKind } from "./in-kind";
 import { seedInstallments } from "./installments";
 import { seedRecurring } from "./recurring";
@@ -53,6 +54,7 @@ export type SeedSummary = {
     contacts: number;
     inKind: number;
     assets: number;
+    budgets: number;
   };
   accounts: SeedAccountRow[];
 };
@@ -75,6 +77,7 @@ const DOMAIN_COLLECTIONS = [
   "inKindDebts",
   "assets",
   "assetMovements",
+  "budgets",
 ];
 
 type AuthApi = ReturnType<typeof getAuth>["api"];
@@ -129,6 +132,7 @@ export async function runSeed({
       contacts: 0,
       inKind: 0,
       assets: 0,
+      budgets: 0,
     },
     accounts: [],
   };
@@ -309,6 +313,8 @@ export async function runSeed({
   if (summary.created.inKind) log(`✓ Örnek aynî kayıtlar ve fiyatlar: ${summary.created.inKind}`);
   summary.created.assets = await seedAssets(householdIds, userIdMap);
   if (summary.created.assets) log(`✓ Örnek varlıklar: ${summary.created.assets}`);
+  summary.created.budgets = await seedBudgets(householdIds, userIdMap);
+  if (summary.created.budgets) log(`✓ Örnek bütçeler: ${summary.created.budgets}`);
 
   // 7) Geliştirme hesapları tablosu
   const all = [