butcem/src/shared/portfolio.ts

import { QUANTITY_SCALE } from "./quantity";

/**
 * Varlık takibi hesap motoru (Bölüm 6.6): ağırlıklı ortalama maliyet, gerçekleşmiş ve
 * gerçekleşmemiş kâr/zarar. Miktarlar binde bir tamsayı, tutarlar kuruş.
 *
 * - Alım (`buy`): miktar ve maliyet artar; ödenen TL "yatırılan" sayılır.
 * - Gelen hediye/miras (`gift_in`): miktar artar; maliyet = girildiği günkü değer (yatırım değil).
 * - Satış (`sell`): ortalama maliyetle maliyet düşer; satış tutarı − düşen maliyet = gerçekleşmiş K/Z.
 * - Hediye/çıkış (`gift_out`): ortalama maliyetle maliyet düşer; kâr/zarar yazılmaz.
 */

export const MOVEMENT_KINDS = ["buy", "gift_in", "sell", "gift_out"] as const;
export type MovementKind = (typeof MOVEMENT_KINDS)[number];

export const isInflow = (k: MovementKind) => k === "buy" || k === "gift_in";

export type MovementInput = {
  kind: MovementKind;
  quantity: number;
  /** Alımda ödenen, satışta alınan, gelen hediyede değer; çıkışta yok sayılır. */
  amountMinor: number;
};

export type MovementStep = {
  /** Satış/çıkışta ortalama maliyetle düşülen maliyet. */
  costOutMinor: number;
  /** Yalnızca satışta: satış tutarı − düşülen maliyet. */
  realizedMinor: number;
  /** Hareketten sonraki miktar ve kalan maliyet. */
  quantityAfter: number;
  costAfterMinor: number;
};

export type PortfolioRun = {
  steps: MovementStep[];
  quantity: number;
  /** Kalan miktarın maliyet esası. */
  costMinor: number;
  /** Alımlarda ödenen toplam TL. */
  investedMinor: number;
  /** Satışlardan alınan toplam TL. */
  proceedsMinor: number;
  realizedMinor: number;
  /** Gelen hediyelerin girişteki değeri. */
  giftInMinor: number;
  /** Çıkışlarla düşen maliyet. */
  giftOutCostMinor: number;
  /** Miktarın eksiye düştüğü ilk hareketin sırası (geçerli dizide null). */
  negativeAt: number | null;
};

/** Hareketleri kronolojik sırada (çağıran sıralar) işler. */
export function runMovements(movements: MovementInput[]): PortfolioRun {
  let quantity = 0;
  let cost = 0;
  const r: PortfolioRun = {
    steps: [],
    quantity: 0,
    costMinor: 0,
    investedMinor: 0,
    proceedsMinor: 0,
    realizedMinor: 0,
    giftInMinor: 0,
    giftOutCostMinor: 0,
    negativeAt: null,
  };
  movements.forEach((m, i) => {
    let costOut = 0;
    let realized = 0;
    if (isInflow(m.kind)) {
      quantity += m.quantity;
      cost += m.amountMinor;
      if (m.kind === "buy") r.investedMinor += m.amountMinor;
      else r.giftInMinor += m.amountMinor;
    } else {
      if (m.quantity > quantity) {
        if (r.negativeAt === null) r.negativeAt = i;
        costOut = cost;
      } else {
        costOut = m.quantity === quantity ? cost : Math.round((cost * m.quantity) / quantity);
      }
      quantity = Math.max(0, quantity - m.quantity);
      cost -= costOut;
      if (m.kind === "sell") {
        realized = m.amountMinor - costOut;
        r.proceedsMinor += m.amountMinor;
        r.realizedMinor += realized;
      } else r.giftOutCostMinor += costOut;
    }
    r.steps.push({
      costOutMinor: costOut,
      realizedMinor: realized,
      quantityAfter: quantity,
      costAfterMinor: cost,
    });
  });
  r.quantity = quantity;
  r.costMinor = cost;
  return r;
}

export type HoldingSummary = {
  quantity: number;
  costMinor: number;
  /** Birim başına ağırlıklı ortalama maliyet (miktar 0 ise null). */
  avgCostMinor: number | null;
  /** Güncel alış fiyatıyla değer (fiyat yoksa null). */
  currentValueMinor: number | null;
  unrealizedMinor: number | null;
  /** Gerçekleşmemiş K/Z oranı, baz puan (%12,34 → 1234); maliyet 0 ise null. */
  unrealizedBp: number | null;
  realizedMinor: number;
  investedMinor: number;
  proceedsMinor: number;
};

/** Özet: `priceMinor` değerleme fiyatıdır (Faz 0: varlıklar alış fiyatıyla). */
export function holdingSummary(run: PortfolioRun, priceMinor: number | null): HoldingSummary {
  const avgCostMinor =
    run.quantity > 0 ? Math.round((run.costMinor * QUANTITY_SCALE) / run.quantity) : null;
  const currentValueMinor =
    priceMinor === null ? null : Math.round((run.quantity * priceMinor) / QUANTITY_SCALE);
  const unrealizedMinor = currentValueMinor === null ? null : currentValueMinor - run.costMinor;
  const unrealizedBp =
    unrealizedMinor === null || run.costMinor <= 0
      ? null
      : Math.round((unrealizedMinor * 10_000) / run.costMinor);
  return {
    quantity: run.quantity,
    costMinor: run.costMinor,
    avgCostMinor,
    currentValueMinor,
    unrealizedMinor,
    unrealizedBp,
    realizedMinor: run.realizedMinor,
    investedMinor: run.investedMinor,
    proceedsMinor: run.proceedsMinor,
  };
}

/** Baz puanı "%12,34" / "−%3,5" biçiminde. */
export function formatBp(bp: number): string {
  const s = (Math.abs(bp) / 100).toLocaleString("tr-TR", { maximumFractionDigits: 2 });
  return `${bp < 0 ? "−" : bp > 0 ? "+" : ""}%${s}`;
}